حمله به نیروگاه «زاپوروژیا» در اوکراین، ۷ ماه پس از هدف قرار دادن تأسیسات هسته‌ای ایران انجام شد؛ دو عملیات نظامی یکسان با واکنشی متفاوت از نهادهای ذی‌ربط که بحث استانداردهای دوگانه در نهاد بین‌المللی را یک بار دیگر به صدر اخبار کشاند.
۱۴ بمب سنگرشکن در ۱ تیر ۱۴۰۴ به عمق تأسیسات اتمی فرود، نظنز و اصفهان نفوذ کرد؛ حمله‌ای هولناک و غیرقانونی که در حافظه تاریخ ثبت شد؛ اما رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در واکنشی حداقلی به برگزاری نشست فوق‌العاده شورای حکام اکتفا کرد و از تشکیل جلسه پیرامون این موضوع خبر داد.
گروسی همان روز (۲۲ ژوئن ۲۰۲۵ ) در شبکه ایکس نوشت: «با توجه به وضعیت اضطراری در ایران، جلسه فوق‌العاده شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را برای فردا تشکیل می‌دهم».
7 ماه پس از این حمله، زلنسکی دستور حمله به نیروگاه هسته‌ای «زاپوروژیا» را صادر کرد؛ نیروگاهی در اوکراین که از سال ۲۰۲۲ در دست روس‌ها
بود.
رافائل گروسی در واکنشی متفاوت، حمله به نیروگاه زاپوروژیا را به شدت محکوم کرد؛ صفحه رسمی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به نقل از مدیرکل این نهاد نوشت: «مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی این حملات مرگبار را به شدت محکوم می‌کند و می‌گوید که آن‌ها، حملات غیرقابل قبولی هستند که ارکان ضروری ایمنی هسته‌ای را نقض می‌کنند… همه این حملات به کارکنان نیروگاه هسته‌ای باید فوراً متوقف شوند».
ادبیات و واکنش متفاوت مدیرکل آژانس، حکایت از معیار و استاندارد دوگانه این نهاد بین‌المللی دارد؛ در مرام گروسی، واکنش آژانس بسته به جغرافیای وقوع حادثه و طرف‌های درگیر متفاوت می‌شود. به عبارت دیگر موضع‌گیری مدیرکل آژانس تابعی از جغرافیا و ملاحظات سیاسی است.
تداوم چنین رویکرد نانوشته‌ای که شائبه جانبداری سیاسی را تقویت می‌کند، نه‌تنها استقلال و بیطرفی آژانس را زیر سؤال می‌برد بلکه اعتبار این نهاد بین‌المللی را خدشه‌دار خواهد کرد.
با این وجود، رویکرد مدیرکل آژانس نسبت به موضوعی واحد در دو جغرافیای متفاوت، ابهام اصلی این ماجرا نیست؛ مسئله اصلی سازوکار یک نهاد بین‌المللی است که نسبت به چنین رویکرد دوگانه‌ای مسکوت مانده و مدیرکل خاطی آن کمافی‌السابق، بدون کوچک‌ترین تذکری به فعالیت خود ادامه
می‌دهد.
گروسی بیش از آنکه در جایگاه مدیرکل یک نهاد مستقل و بین‌المللی ایفای نقش کند، عروسک خیمه‌شب‌بازی و آلت دست سیاستمداران و قدرت‌های بزرگ است و ملاحظات سیاسی را مد نظر دارد؛ شاید راز ماندگاری او در قدرت همین مسئله باشد؛ با این نگاه، صیانت از استقلال با ماندگاری در قدرت معامله می‌شود.
نیویورک‌تایمز در گزارش دیگری از تقلای دولت ترامپ برای سانسور خسارت‌های حملات ایران خبر داده و نوشته است: «دولت ترامپ با اعمال فشار بر شرکت‌های ماهواره‌ای، مانع انتشار تصاویر با وضوح بالا از مناطق درگیری شده است…این اقدام نگرانی‌هایی را درباره محدود شدن توانایی خبرنگاران، پژوهشگران و سازمان‌های بشردوستانه برای مستندسازی پیامدهای عملیات نظامی و راستی‌آزمایی روایت‌های رسمی آمریکا برانگیخته است؛ به‌ویژه آنکه همین تصاویر پیش‌تر به آشکار شدن خسارات حملات آمریکا به مدارس و منازل مسکونی در ایران کمک کرده بودند… در روزهای نخست جنگ با ایران، تصاویر ماهواره‌ای جزئیاتی از حملات موشکی آمریکا به اهداف غیرنظامی و همچنین خسارات واردشده به پایگاه‌های آمریکایی را آشکار کردند؛ خساراتی که ابعاد آن‌ها فراتر از چیزی بود که دولت ترامپ به آن اذعان کرده بود… شرکت «پلنت لبز»‌، یکی از شرکت‌های بزرگ تصویربرداری ماهواره‌ای، به مشتریان خود اطلاع داده است که به درخواست دولت آمریکا، دسترسی به تصاویر ماهواره‌ای را محدود می‌کند… «ونتور» نیز پیش‌تر محدودیت‌های مشابهی را به اجرا گذاشته و اعلام کرده بود که این اقدام در چارچوب سیاست‌های داخلی شرکت صورت می‌گیرد.
دادستان کل هم مخفی شد!
سیلی سنگین ملت ایران به آمریکا تنها به موارد گفته شده خلاصه نمی‌شود. گزارش رسانه‌های آمریکایی حاکی است ترس از انتقام ایران هر روز مقامات بیشتری را به مخفیگاه می‌فرستد. بعد از تشدید تدابیر امنیتی در اقامتگاه ترامپ در فلوریدا و مخفی شدن «اسکات بسنت» وزیر خزانه‌داری آمریکا در یک پایگاه نظامی از ترس انتقام ایران، حالا رسانه‌های آمریکایی گزارش داده‌اند که دادستان کل این کشور هم به پایگاه نظامی پناه برده است. شبکه خبری «نیوزنیشن» به نقل از چند منبع گزارش داد «تاد بلانش» دادستان کل آمریکا هم از بعد از جنگ علیه ایران، از بیم انتقام ایران به یکی از پایگاه‌های نظامی این کشور پناه برده است. به نوشته «نیوزنیشن»، بلانش از اوایل سال جاری میلادی در یک پایگاه نظامی آمریکا زندگی می‌کند. این در حالی است که شمار مقام‌های ارشد دولت ترامپ که به در پایگاه‌های نظامی پنهان شده‌اند، رو به افزایش است؛ از جمله این مقام‌ها می‌توان به مارکو روبیو، وزیر خارجه، پیت هگست، وزیر جنگ، استیون میلر، رئیس دفتر کاخ سفید و اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا اشاره کرد. طبق گزارش نیوزنیشن بلانش تحت حفاظت پلیس فدرال آمریکا (اف‌بی‌آی) قرار دارد؛ نهادی که مسئول تأمین امنیت مقام‌های ارشد، از جمله دادستان کل، است. پیش از او، پم باندی، دادستان کل سابق آمریکا، نیز پس از دریافت تهدیدهایی امنیتی به اقامتگاهی با تدابیر حفاظتی شدید در یکی از تأسیسات نظامی منطقه واشنگتن دی‌سی منتقل شده بود.

منبع : روزنامه کیهان